Sau khi tái xuất, ông Trịnh Văn Quyết tìm cách nắm quyền lực theo cách đại gia Việt ưa thích

Tái cấu trúc FLC theo mô hình holding

Sáng 27/5, tại Đại hội đồng cổ đông bất thường năm 2026 tại Hà Nội, Tập đoàn FLC đã thông qua nhiều nội dung quan trọng, trong đó có bầu nhân sự nhiệm kỳ mới và định hướng phát triển trong giai đoạn tiếp theo. Đáng chú ý, ông Trịnh Văn Quyết - Chủ tịch sáng lập Tập đoàn FLC, không có tên trong Hội đồng quản trị mới.

Theo lãnh đạo tập đoàn, FLC sẽ chuyển sang mô hình holding nhằm nâng cao năng lực quản lý dòng vốn và tăng tính liên kết giữa các mảng bất động sản, nghỉ dưỡng, hàng không và dịch vụ trong hệ sinh thái. Ông Trịnh Văn Quyết sẽ xuất hiện trong mô hình holding dự kiến, sở hữu toàn bộ FLC cùng các đơn vị thành viên.

Doanh nghiệp holding là công ty mẹ chủ yếu nắm giữ cổ phần và quyền kiểm soát tại các doanh nghiệp khác thay vì trực tiếp sản xuất hay kinh doanh. Mô hình này cho phép công ty mẹ quản trị chiến lược, phân bổ vốn và kiểm soát hệ sinh thái thông qua các công ty con hoạt động tương đối độc lập.

Sau khi ông Quyết tái xuất, việc tái cấu trúc theo mô hình holding được xem là bước đi nhằm xây dựng lại hệ sinh thái FLC. Mô hình này có thể giúp tập đoàn dễ tái cơ cấu nợ, phân loại tài sản, tách biệt rủi ro và thu hút đối tác mới. Nếu một mảng kinh doanh gặp khó khăn, các công ty khác trong hệ sinh thái sẽ ít bị ảnh hưởng dây chuyền.

FLC không phải doanh nghiệp đầu tiên đi theo hướng này. Trong khoảng một thập kỷ qua, nhiều tập đoàn lớn tại Việt Nam đã phát triển theo mô hình holding hoặc vận hành thực tế như một holding đa ngành.

Nhiều tập đoàn tư nhân lớn tại Việt Nam như Vingroup, Masan, Sovico, T&T hay BRG đều phát triển theo mô hình holding hoặc cấu trúc tương tự.

Vingroup cùng tỷ phú Phạm Nhật Vượng xây dựng hệ sinh thái với các trụ cột như VinFast, Vinhomes, Vinpearl, Vinmec, Vinschool và gần đây là VinEnergo, VinMetal, VinSpace, VinSpeed... 

Masan gắn với tỷ phú Nguyễn Đăng Quang cũng phát triển mạnh theo mô hình holding với các mảng tiêu dùng, bán lẻ, thực phẩm và tài chính. Sovico Group gắn với bà Nguyễn Thị Phương Thảo hình thành hệ sinh thái xoay quanh HDBank và Vietjet Air. T&T Group liên kết nhiều doanh nghiệp như SHB, SHB Finance cùng hàng loạt dự án năng lượng và hạ tầng.

BRG Group, Geleximco, Sun Group hay Thaiholdings cũng đều đi theo cấu trúc tương tự.

Lợi hại của mô hình holding

Điểm hấp dẫn nhất của mô hình holding nằm ở khả năng quản trị vốn và tách rủi ro. Công ty mẹ có thể nắm cổ phần, bổ nhiệm lãnh đạo, kiểm soát chiến lược mà không cần trực tiếp điều hành mọi hoạt động kinh doanh. Việc tách các mảng thành công ty riêng cũng giúp chuyển nhượng đầu tư, IPO hoặc gọi vốn thuận lợi hơn.

Với Vingroup, mô hình holding giúp tập đoàn mở rộng nhanh sang xe điện, công nghệ, y tế, giáo dục, năng lượng, hạ tầng... Masan tận dụng mô hình này để kết nối sản xuất với bán lẻ và xây dựng hệ sinh thái tiêu dùng. Sovico Group dùng cấu trúc holding để liên kết tài chính, hàng không, bất động sản và năng lượng, tạo sức mạnh cộng hưởng trong toàn hệ sinh thái.

Đối với FLC, mô hình holding có thể mở ra cơ hội tái cấu trúc sau khủng hoảng. Việc tách các mảng bất động sản, nghỉ dưỡng hay hàng không thành các pháp nhân độc lập sẽ giúp kiểm soát tài chính tốt hơn và giảm áp lực lên toàn hệ thống. Đồng thời, vai trò của ông Trịnh Văn Quyết được cho là sẽ thiên về hoạch định chiến lược, thay vì điều hành trực tiếp như trước.

Trên thế giới, mô hình holding phát triển mạnh từ nhiều thập kỷ trước tại Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc và châu Âu. Berkshire Hathaway của Warren Buffett, Samsung của Hàn Quốc, SoftBank của Nhật Bản hay Tata Group của Ấn Độ đều là những holding nổi tiếng. Trong giai đoạn công nghiệp hóa, cấu trúc này giúp doanh nghiệp huy động vốn lớn, mở rộng đa ngành và tạo hệ sinh thái kinh doanh khép kín.

Tuy nhiên, holding cũng có mặt trái. Tại Hàn Quốc, các chaebol từng bị chỉ trích vì sở hữu chéo phức tạp và quyền lực gia đình quá lớn. Sau khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997, nhiều quốc gia phải siết chặt quản trị doanh nghiệp và tăng yêu cầu minh bạch tài chính.

Xu hướng mới hiện nay là “holding tinh gọn”, tập trung vào lĩnh vực cốt lõi thay vì dàn trải quá nhiều ngành nghề. Các tập đoàn lớn ngày càng ưu tiên công nghệ, AI, dữ liệu, năng lượng xanh và tài chính số. Nhiều holding hiện hoạt động giống quỹ đầu tư chiến lược hơn là bộ máy điều hành trực tiếp.

Tại Việt Nam, làn sóng chuyển sang mô hình holding được dự báo sẽ còn tiếp tục khi doanh nghiệp cần mở rộng quy mô, gọi vốn quốc tế và chuyên nghiệp hóa quản trị. Tuy nhiên, bài học lớn từ thế giới cho thấy thành công không chỉ nằm ở việc lập công ty mẹ, mà còn phụ thuộc vào minh bạch tài chính, quản trị hiện đại và khả năng kiểm soát rủi ro trong toàn hệ sinh thái.